act legal covers all major European business centres.
Warsaw | Amsterdam | Bratislava | Bucharest | Budapest | Frankfurt | Milan | Prague | Vienna
meet us at www.actlegal.com

x

act BSWW legal & tax doradza STRABAG Real Estate przy nabyciu działki wraz z budynkiem krakowskiej Galerii Plaza od CP-Plaza sp. z o.o.

Kancelaria reprezentowała kupującego w transakcji nabycia nieruchomości o łącznej powierzchni 80 tys. mkw, atrakcyjnie położonej i doskonale skomunikowanej z centrum Krakowa.

Wsparcie act BSWW legal & tax obejmowało pełny zakres doradztwa przed transakcyjnego (w tym: wykonanie badania prawnego i podatkowego nieruchomości) i transakcyjnego (ze szczególnym uwzględnieniem uregulowania relacji z sąsiadami oraz najemcami centrum handlowego. Doradzaliśmy również w kwestiach podatkowych, w tym przy sporządzaniu wniosków o wydanie interpretacji podatkowych dla transakcji. Planowana przez dewelopera inwestycja zakłada wygaszenie działania oraz rozbiórkę istniejącego centrum handlowego, a następnie budowę wielofunkcyjnego kompleksu, który składać się będzie z kilku budynków.

Transakcję realizowali Marek Wojnar (Partner zarządzający) oraz Marta Kosiedowska (Partner) we współpracy z Michałem Sołtyszewskim (Partner) odpowiedzialnym za koordynację badania prawnego due diligence. Za doradztwo podatkowe odpowiadali Małgorzata Wąsowską (Partner) i Jakub Świetlicki vel Węgorek (Starszy prawnik).

Cieszymy się, że możemy obserwować tak dynamiczny rozwój naszego klienta. Działka, na której znajduje się Galeria Plaza to nieruchomość o ogromnym potencjale, tym bardziej nam miło, że mogliśmy wspierać STRABAG Real Estate przy tej transakcji. – skomentował Marek Wojnar.

Sprzedającemu doradzał zespół nieruchomości kancelarii Dentons.

Peakside Capital jest niezależnym inwestorem oraz zarządcą inwestycji i funduszy inwestycyjnych na rynku nieruchomości. Spółka działa głównie w Europie Środkowo-Wschodniej i w Niemczech i posiada biura w Warszawie, Pradze, Frankfurcie, Zug (Szwajcaria) i Luksemburgu.

STRABAG Real Estate to jeden z wiodących deweloperów aktywny w 13 krajach europejskich. Na polskim rynku firma zrealizowała i oddała w Warszawie do użytku m.in. projekt biurowy Astoria oraz hotel dla operatora Motel One. Z myślą o dalszym rozwoju portfolio, w 2019 r. deweloper kupił działkę z biurowcem Atrium International w centrum Warszawy, a finalizując przejęcie gruntu na Dąbiu w Krakowie, rozpoczyna ekspansję na rynki regionalne.

Zespół nieruchomości kancelarii act BSWW legal & tax jest obecnie jednym z największych wśród kancelarii prawnych w Polsce. Prawnicy doradzają we wszelkiego rodzaju projektach w sektorze nieruchomości, ze szczególnym uwzględnieniem dużych projektów deweloperskich, komercyjnych i biurowych. Działają na rzecz szerokiego grona międzynarodowych, krajowych i regionalnych klientów, w tym deweloperów, właścicieli nieruchomości, inwestorów, wynajmujących i najemców.

Test wypłacalności w prostej spółce akcyjnej

Prosta spółka akcyjna, którą można założyć od 1 lipca 2021 r., jest formą spółki kapitałowej wprowadzoną głównie w odpowiedzi na potrzeby gospodarki epoki cyfrowej i start-upów. Z założenia przystosowana jest ona do działalności innowacyjnej, opartej raczej na nowoczesnych technologiach i wiedzy niż na posiadaniu przez spółkę jakiegokolwiek majątku.

Jej cechami charakterystycznymi są m.in. brak kapitału zakładowego i zastąpienie go kapitałem akcyjnym, który minimalnie może wynosić nawet 1 zł oraz możliwość obejmowania akcji w zamian za wkłady niepieniężne w postaci pracy bądź usług. Novum w prostej spółce akcyjnej jest tzw. test wypłacalności, który musi zostać przeprowadzony przez organ zarządzający przed dokonaniem jakiejkolwiek wypłaty na rzecz akcjonariuszy. Stanowi on część szerszego systemu ochrony wierzycieli spółki.

Czym jest test wypłacalności w prostej spółce akcyjnej?

Test wypłacalności uregulowany został w art.  30015 § 5 Kodeksu spółek handlowych (dalej jako k.s.h.) jako jeden z instrumentów mających służyć ochronie wierzycieli poprzez ograniczenie wypłat dokonywanych z majątku spółki na rzecz akcjonariuszy. Zgodnie z tym przepisem wypłata dywidendy na rzecz akcjonariuszy nie może doprowadzić do utraty przez spółkę, w normalnych okolicznościach, zdolności do wykonywania wymagalnych zobowiązań pieniężnych w terminie sześciu miesięcy od dnia dokonania wypłaty. Przepis znajduje odpowiednie zastosowanie do innych wypłat korporacyjnych na rzecz akcjonariuszy: uiszczenia spłaty z tytułu umorzenia akcji (art. 30044 § 4 k.s.h.), zapłaty ceny nabywanych przez spółkę własnych akcji (art. 30047 § 3 k.s.h.), wypłaty zaliczki na poczet dywidendy (30017 § 1 k.s.h.).

Wskazany wyżej zakaz z założenia ma na celu zapobieżenie dokonywaniu wypłat z majątku spółki na przedpolu jej niewypłacalności lub nawet wprost prowadzących do jej niewypłacalności i upadłości. Art. 30015 § 5 k.s.h. nakłada na organ zarządzający (a zatem odpowiednio zarząd lub radę dyrektorów) obowiązek zbadania przed każdorazową wypłatą dokonywaną na rzecz akcjonariuszy czy wypłata ta nie doprowadzi do materializacji płynnościowej przesłanki niewypłacalności w terminie 6 miesięcy od jej dokonania. Przepis ten jest zatem wyrazem skorelowania prawa spółek z przepisami Prawa upadłościowego (dalej jako p.u.).

Płynnościowa przesłanka niewypłacalności w prostej spółce akcyjnej

Jak wskazano powyżej, test wypłacalności dotyczy jednej z dwóch niezależnych przesłanek niewypłacalności uregulowanych w Prawie upadłościowym – przesłanki płynnościowej, którą jest utrata przez dłużnika zdolności do wykonywania jego wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Jej materializacja powoduje powstanie obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość w terminie 30 dni. Można powiedzieć, że proste spółki akcyjne są szczególnie narażone na zaistnienie w nich stanu niewypłacalności. Po pierwsze z uwagi na to, że nie muszą posiadać żadnego majątku. Po drugie, innowacyjne przedsięwzięcia, z myślą o których stworzony został ten typ spółki, obarczone są zazwyczaj dużym ryzkiem.

Dokładny moment utraty przez spółkę zdolności do spłaty zobowiązań jest bardzo często nieuchwytny. Dlatego też prawo upadłościowe przewiduje domniemanie zawarte w art. 11 ust. 1a p.u., zgodnie z którym domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące. Powyższe domniemanie jest to tzw. domniemanie prawne wzruszalne. Oznacza to, że sam fakt braku zapłaty nie świadczy jeszcze o tym, że dłużnik jest niewypłacalny i że powinno być wobec niego wszczęte postępowanie upadłościowe. W przypadku jednak, gdy opóźnienie trwa dłużej niż 3 miesiące ciężar dowodu przeniesiony zostaje na dłużnika. Żeby obalić domniemanie musiałby on wykazać, że pomimo iż nie wykonuje zobowiązań dłużej niż 3 miesiące, to tak naprawdę nie utracił zdolności do spłaty długów (czyli np. przyczyną niewykonywania zobowiązań jest ich realna sporność).

Co istotne, domniemanie to może zostać obalone także w drugą stronę, poprzez wykazanie, że pomimo iż nie upłynęły jeszcze 3 miesiące odkąd spółka przestała regulować zobowiązania, to z całą pewnością nie jest już w stanie odzyskać płynności finansowej. Przykładowo: prosta spółka akcyjna zawiera umowę z wydawcą gier komputerowych, na mocy której wydawca udostępnia środki na development gry. Spółka narusza warunki umowy: wydaje środki niezgodnie z ustalonym w umowie budżetem oraz nie wywiązuje się z harmonogramu prac. Na skutek powyższego wydawca wypowiada umowę i żąda zwrotu powierzonych spółce kwot. Suma ta jest tak znaczna, że od razu jest oczywiste, że spółka nie będzie w stanie jej spłacić. Znacznie przekracza zarówno kwotę obecnego majątku spółki, jak i jej prognozowane przychody. W takim wypadku można mówić o powstaniu stanu niewypłacalności już od chwili wypowiedzenia umowy wydawniczej. Warto w tym miejscu zastrzec, że o niewypłacalności można mówić dopiero, gdy spółka posiada wymagalne zobowiązania wobec więcej niż jednego wierzyciela. Zarówno bowiem w definicji niewypłacalności zawartej w art. 11 ust. 1 p.u., jak i w omawianym art. 30015 § 5 k.s.h. mowa o „zobowiązaniach” w liczbie mnogiej.

Wszystkie powyższe niuanse należy wziąć pod uwagę przy dokonywaniu wymaganego przez k.s.h. testu wypłacalności w prostej spółce akcyjnej. Wariantem najbardziej ostrożnościowym i zalecanym przy dopełnianiu tego wymogu będzie prognoza odpowiadająca na  pytanie czy w normalnych, przewidywalnych okolicznościach w ciągu najbliższych sześciu miesięcy spółka będzie regulować swoje wszystkie wymagalne zobowiązania. Jednak nie zawsze negatywna odpowiedź na powyższe pytanie musi oznaczać, że test wypłacalności wypadł negatywnie. Podobnie jak przy badaniu przesłanek niewypłacalności, każda sytuacja powinna być rozpatrywana indywidualnie.

Pojęcie „normalnych okoliczności” w teście wypłacalności

Ustawodawca nie wymaga od osób zarządzających spółką, aby przewidywały okoliczności nadzwyczajne i nieprzewidywalne. Zgodnie z omawianym art. 30015 § 5 k.s.h. dokonując testu wypłacalności bierze się pod uwagę „normalne okoliczności”. W uzasadnieniu projektu ustawy wskazano, że w zakresie tym mieszczą się istotne czynniki wewnętrzne i zewnętrzne, które zarząd powinien przewidzieć przy dołożeniu należytej staranności. Zarządzający spółką powinni uwzględnić m.in. planowane w najbliższym czasie wpływy, wydatki, bieżące zobowiązania spółki, a także zobowiązania, które staną się wymagalne w okresie sześciu miesięcy od dnia spełnienia świadczenia na rzecz akcjonariuszy. Nie ma natomiast obowiązku przewidywania w teście wypłacalności  nadzwyczajnych okoliczności, których wystąpienie w chwili dokonywania testu było mało prawdopodobne.

Do takich nadzwyczajnych okoliczności niewątpliwie może należeć epidemia, katastrofy naturalne, kryzys polityczny i finansowy, nagłe załamanie w branży, zmiana przepisów podatkowych lub regulujących dany sektor gospodarki. Wydaje się, iż można do nich zaliczyć także okoliczności, które indywidualnie dotknęły danego przedsiębiorcę, np. włamanie do systemu komputerowego spółki i doprowadzenie do utraty cennych danych, niewypłacalność głównych partnerów gospodarczych, zniszczenie urządzeń czy pożar magazynu, o ile były trudne do przewidzenia.  Z powyższego wynika, że w przypadku powstania stanu niewypłacalności spółki w okresie 6 miesięcy od dokonania wypłaty, jedną ze strategii obrony przed zwrotem środków może być argumentacja, iż napotkane przez spółkę okoliczności nie były okolicznościami typowymi, standardowymi, lecz nadzwyczajnymi.

Konsekwencje dokonania wypłaty z naruszeniem art. 30015 § 5 k.s.h.

Konsekwencją dokonania wypłaty na rzecz akcjonariusza z naruszeniem art. 30015 § 5 k.s.h. jest obowiązek zwrotu tej wypłaty spółce przez akcjonariusza. Członkowie organów spółki (zarządu lub rady dyrektorów) odpowiadają za zwrot wypłaty solidarnie z akcjonariuszem, chyba że nie ponoszą winy (art. 30022 § 1 i § 2 k.s.h.). Ciężar dowodu w zakresie okoliczności braku winy spoczywa więc na członkach organów, którzy musieliby udowodnić np. że dołożyli wymaganej staranności przy dokonywaniu testu wypłacalności.

Ocena legalności wypłaty świadczenia na rzecz akcjonariusza może okazać się jednak dość problematyczna, a to m.in. z uwagi na fakt, że ustawodawca nie przewidział żadnej konkretnej procedury czy formy testu wypłacalności. W pierwotnej wersji projektu ustawy taka procedura była przewidziana, a zarząd miał być zobowiązany do dokonania z należytą starannością oceny wypłacalności spółki i podjęcia uchwały w przedmiocie dopuszczalności dokonania wypłaty. Jednakże w toku procesu legislacyjnego zrezygnowano z tego wymogu i obecnie test wypłacalności może być teoretycznie przeprowadzony np. w formie ustnej. Trudny do ustalenia jest więc zakres odpowiedzialności poszczególnych członków zarządu czy rady dyrektorów (uchwała pozwalałaby jednoznacznie określić stanowisko prezentowane w odniesieniu do konkretnej wypłaty przez poszczególne osoby wchodzące w skład organu). Nie ma także obowiązku sporządzenia jakiegokolwiek raportu z przeprowadzenia testu wypłacalności, co może utrudniać jego późniejszą ocenę. Niewątpliwie, jeżeli test wypłacalności przeprowadzony uczciwie i z należytą starannością wypada pomyślnie, organ zarządzający powinien odpowiednio go udokumentować na wypadek konieczności obrony w ewentualnym procesie w przyszłości.

Poza kwestią braku ustawowej procedury testu wypłacalności w prostej spółce akcyjnej można zauważyć także inne jego mankamenty z punktu widzenia wierzycieli, m.in. krótki – półroczny okres objęty prognozą (zgodnie z pierwotnym projektem ustawy test wypłacalności miał obejmować okres roczny). Biorąc pod uwagę opisane wyżej domniemanie z art. 11 ust. 1a p.u., zgodnie z którym niewypłacalność zachodzi dopiero po 3 miesiącach nieregulowania zobowiązań, w praktyce często wystarczy, że spółka będzie regulowała zobowiązania przez pierwsze 3 miesiące od wypłaty dywidendy.

Mając na uwadze powyższe okoliczności można odnieść wrażenie, że ochrona wierzycieli spółki przewidziana w art. 30015 § 5 k.s.h. może okazać się iluzoryczna lub przewidziana jedynie na sytuacje ewidentnego wyprowadzania majątku ze spółki, powodującego jej niemal natychmiastową niewypłacalność. Można przewidywać, że treść regulacji będzie jeszcze dostosowywana i zmieniana. Tymczasem, prawdziwa skuteczność testu wypłacalności jako instrumentu ochrony wierzycieli, z uwagi na dużą elastyczność przepisu, będzie zależała od podejścia i praktyki orzeczniczej sądów oraz rozwijającej się doktryny.

POBIERZ PDF

Zadaj pytanie naszym doradcom

Piotr Smołuch
Adwokat / Partner zarządzający
+48 22 420 59 59
piotr.smoluch@actlegal-bsww.com

Barbara Szczepkowska
Radca prawny/ Partner / Doradca restrukturyzacyjny
+48 22 420 59 59
barbara.szczepkowska@actlegal-bsww.com

oRETy! Podatkowa strona nieruchomości | grudzień 2021

Podatkowa strona nieruchomości. Cykliczny newsletter dla branży RE.

Podstawowe przeznaczenie gruntu w MPZP jest decydujące dla określenia charakteru terenu jako teren budowlany – takie wnioski płyną z wyroku NSA z dnia 10 listopada 2021 r. (sygn. akt: I FSK 575/18).

Sprawa dot. wniosku o interpretację podatkową w której Wnioskodawca pytał o opodatkowanie VAT niezabudowanych trzech działek. Dwie z nich zgodnie z MPZP przeznaczone są pod zieleń niepubliczną, trzeci pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną. NSA uznał, że dla uznania nieruchomości za teren budowlany decydujące jest podstawowe przeznaczenie gruntu w MPZP. Przeznaczenie dodatkowe jest uzupełniające, dopuszczalne, ale nie modyfikuje podstawowego przeznaczenia w MPZP.

„W tym zakresie należy zwrócić uwagę, że organy podatkowe – odmiennie niż NSA – uznają, iż w sytuacji, gdy w MPZP ustalono dopuszczalne przeznaczenie pod zabudowę, to takie działki spełniają definicję terenu budowlanego i nie mogą korzystać ze zwolnienia” – wyjaśnia Małgorzata Wąsowska kierująca zespołem podatkowym w act BSWW legal & tax.

Zgodnie z interpretacją ogólną z dnia 15 grudnia 2021 r. wydaną przez Ministra Finansów (nr DD5.8203.2.2021) w sprawie stosowania zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym dochodów uzyskanych z udziału w zyskach spółek jawnych i komandytowych będących podatnikami podatku dochodowego, tzw. „zwolnienie dywidendowe” przysługuje w odniesieniu do spółek jawnych i komandytowych do zysku wypracowanego przez te spółki od momentu, kiedy stały się podatnikiem CIT. Zwolnienie nie przysługuje w odniesieniu do podmiotów będących komplementariuszami, ponieważ przepisy w tym zakresie przewidują inny mechanizm eliminujący „podwójne” opodatkowanie dochodów takiego wspólnika.

Zgodnie z interpretacją ogólną z dnia 9 grudnia 2021 r. wydaną przez Ministra Finansów (nr DCT2.8203.2.2021) w sprawie pojęcia transakcji kontrolowanej o charakterze jednorodnym, w przypadku tzw. transakcji pośrednich z podmiotami krajowymi, obowiązek przygotowania dokumentacji cen transferowych występuje wyłącznie w odniesieniu do strony kosztowej tej transakcji. Uzasadnione jest to faktem, że tylko w odniesieniu do transakcji kosztowych, gdzie następuje wypłata należności możliwe jest ustalanie rzeczywistego właściciela takiej należności. W interpretacji ogólnej zostały również doprecyzowane wyrażane wcześniej w praktyce zagadnienia jednolitości transakcji, kryteriów porównywalności oraz metod weryfikacji cen transferowych.

„Interpretacja ogólna rozwiała częste wątpliwości pojawiające się w praktyce, które podmioty są obowiązane do weryfikacji beneficjenta rzeczywistego. Na aprobatę zasługuje fakt, że zakres ten został doprecyzowany i zawężony w odniesieniu do podmiotów wypłacających należności” – komentuje Szymon Kokot, doradca podatkowy w act BSWW legal & tax.

Wynagrodzenie wypłacane na pokrycie kosztów zw. z dostosowaniem hoteli do standardów danej marki jest pośrednim kosztem uzyskania przychodu i należy potrącać go w momencie poniesienia tj. w momencie ujęcia kwoty płatności w księgach, zaś w przypadku dokonania jego zwrotu KUP koryguje się w okresie otrzymania faktury korygującej – stanowisko przedstawione w interpretacji podatkowej z dnia 17 grudnia 2021 r. (nr 0111-KDIB1-2.4010.558.2021.1.SK).

Sprawa dot. trzech Spółek, gdzie Wnioskodawca (świadczący usługi zarządzania hotelami) zobowiązał się do wsparcia dwóch zainteresowanych (będących dzierżawcami budynku hotelu) w zakresie przestrzegania standardów określonych przez sieć hoteli i odpowiednim dostosowaniu budynku do wymogów marki hoteli. Gdyby wystąpiły określone w umowach zdarzenia np. rozwiązanie umowy – zainteresowani zobowiązali się do zwrotu otrzymanego wsparcia.

„Kwota Support Payment, niewątpliwie związana jest z pozyskiwaniem przez Wnioskodawcę potencjalnych Zainteresowanych w celu wykonywanie przez nich działalności hotelarskiej, a tym samym związana jest z uzyskiwaniem przychodów przez Wnioskodawcę w zakresie świadczenia usług zarządzania hotelami na rzecz właścicieli lub dzierżawców na podstawie zawartych Umów HMA. Zatem wypłacana przez Spółkę na rzecz Zainteresowanych kwota Support Payment może stanowić koszt podatkowy. Koszt ten, jako związany w sposób ogólny z działalnością gospodarczą Wnioskodawcy, stanowi pośredni koszt uzyskania przychodów. Nie sposób bowiem powiązać go bezpośrednio z przychodami uzyskiwanymi z tytułu ww. umów w trakcie ich trwania.” – wskazał Dyrektor KIS.

Pełnienie funkcji Prezes Zarządu spółki przez osobę oddelegowaną do tego przez spółkę matkę i posiadający udziały w strukturze kapitałowej grupy nie generuje nieodpłatnego świadczenia po stronie spółki – interpretacja indywidualna z dnia 24 grudnia 2021 r. (nr 0111-KDIB1-2.4010.628.2021.1.BD).

„Ponadto, gdy funkcję członka zarządu pełni osoba posiadająca jednocześnie udziały w strukturze kapitałowej grupy, do której należy spółka, w której osoba ta pełni funkcje w zarządzie, to po stronie tej spółki nie powstaje przychód z nieodpłatnych świadczeń. Jest to spowodowane tym, że wspólnik (bezpośredni lub pośredni) może uzyskać w przyszłości określone świadczenia od spółki, w tym m.in. dywidendę.” – wyjaśnił Dyrektor KIS.

Nieuregulowane zobowiązania spółki istniejące w momencie wykreślenia jej z rejestru KRS nie generują powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu CIT – interpretacja podatkowa z dnia 20 grudnia 2021 r. (nr 0111-KDIB2-1.4010.503.2021.1.MKU).

Sprawa dot. spółki, która kupiła grunt w celu prowadzenia projektu deweloperskiego. Ze względu na pandemię spółka nie zdecydowała się na realizację projektu, sprzedała grunt oraz rozpoczęła proces likwidacyjny. W spółce pozostały m.in. pożyczki oraz odsetki, które nie zostały zapłacone na moment jej wykreślenia z KRS. Nie doszło również do przedawnienia, umorzenia ani innego sposobu wygaśnięcia tych zobowiązań.

„Podkreślić należy, że podstawę do rozpoznania przychodu podatkowego zawsze powinno stanowić wystąpienie realnego przysporzenia majątkowego po stronie podatnika. Takie przysporzenie natomiast po stronie Wnioskodawcy nie wystąpi. W momencie wykreślenia Wnioskodawcy z rejestru przedsiębiorców KRS, Spółka przestanie istnieć. Niemożliwe będzie zatem przypisanie jej – jako podmiotowi już nieistniejącemu – jakiegokolwiek przysporzenia, a tym samym przychodu z tego tytułu. Reasumując, wartość niespłaconych zobowiązań (pożyczek oraz odsetek) Spółki, istniejących na dzień zakończenia likwidacji i wykreślenia jej z rejestru przedsiębiorców KRS, nie będzie stanowiła dla niej przychodu podatkowego.” – skomentował Dyrektor KIS.

Potrzebujesz wsparcia? Masz pytania? Zadzwoń lub napisz.

Małgorzata Wąsowska
Doradca podatkowy / Wspólnik / Head of Tax Practice
+48 691 477 047
malgorzata.wasowska@actlegal-bsww.com

Jakub Świetlicki vel Węgorek
Doradca podatkowy / Starszy prawnik
+48 505 703 768
jakub.swietlicki@actlegal-bsww.com

Szymon Kokot
Doradca podatkowy / Aplikant adwokacki / Prawnik
+48 691 557 507
szymon.kokot@actlegal-bsww.com

    Zapisz się do newslettera!